Turmush — Президенттин Талас облусундагы ыйгарым укуктуу өкүлү Нурлан Дарданов Жерүй кенине барды. Ал кенди иштетип жаткан «Альянс Алтын» компаниясы тарабынан аткарылып жаткан иштерди жеринде көрүп, жакындан таанышты. Облус башчысын кенде иштеген жумушчу күчү, түзүлгөн шарттар жана экологиялык коопсуздук боюнча бүгүнкү абал кызыктырды.
Жерүй кениндеги Талас алтын кен комбинатынын, алтын ылгоочу фабрикасы, өндүрүштөн чыккан калдыктардын сакталуучу жайы менен таанышкан облус башчысы «Альянс Алтын» компаниясынын ишмердүүлүгүнүн артында облуска ири суммадагы каражаттар бөлүнүп, бир катар долбоорлор ишке ашып жатканы айтып, жакын арада облустагы өнүктүрүү фонддору, президенттин иш башкармалыгы жана мамлекеттик ипотекалык компания менен биргеликте Таласта ипотекалык негизде көп кабаттуу үйлөрдү куруу боюнча маселе каралып жатканын билдирди.
Талас облусунда Жерүй алтын кени иштеп баштагандан тарта Талас облустук, Талас райондук, Бекмолдо айыл өкмөттүк өнүктүрүү фонду түзүлүп, ага өндүрүлгөн продукцияны сатуудан тушкөн каражаттын эсебинен бүгүнкү күнгө чейин 875 миллион сомдон ашык каражат которулган.
Облус башчысын экологиялык маселе кызыктырып, калдык сактоочу жайдын абалы менен дагы таанышып чыкты. Компания өндүрүштөн чыккан калдыктарды кайра иштетүүгө аракет көрүп, КРдин улуттук илимдер академиясы менен иштешип жатканын, азыр илимий изилдөөлөрдүн акыркы этаптары калганын билдирди. Окумуштуулардын изилдөөсү оң натыйжа бере турган болсо, анда өндүрүштүн калдыктарынан курулуш материалдарын жасоого болору айтылды.
Талас алтын кен комбинатынын башка фабрикалардан өзгөчөлүгү — өндүрүштөн чыккан калдыктар 20 пайыздагы нымдуулук менен чыгарылып, эң коопсуз деп эсептелинет.
«Альянс Алтын» компаниясы кенди иштетүүдө экологиялык коопсуздукту камсыздоону башкы орунга койгон. Андыктан экология боюнча көзөмөлдү компаниянын өзүндөгү экологдор, жеке менчик коомдор жана ошондой эле мамлекеттик мекемелер дагы көзөмөл кылышат. Кендин аймагына облус башчысы менен бирге Жаратылыш ресурстары, экология жана техникалык көзөмөл министрлигинин Талас регионалдык башкармалыгынын башчысы Бекназар Ашымов дагы келген.
«Биз ар дайым кендин аймагындагы экологияга көзөмөл кылып турабыз. Бул жакка чектеш жайгашкан айылдардын суусуна, абасына текшерүүлөрдү жүргүзүп келебиз. Айрыкча жаз мезгилинде өзөндөрдүн суулары кирген маалда, баардык эле агын суулар кирдейт. Биз аны дагы текшерип, табигый көрүнүш экенин жергиликтүү тургундарга да жеткирип турабыз», - деди Ашымов.
Эске сала кетсек, жалпы текшерүүлөрдүн жыйынтыгында компания иш жүргүзгөн сегиз жылдын аралыгында экологияга терс таасирин тийгизген көрүнүштөр катталган эмес. Компаниянын кызматкерлери облус башчысына кен тууралуу бардык маалыматтарды айтып беришти.
Учурда «Альянс Алтын» компаниясында 839 адам эмгектенсе, жалпы кендин аймагында 1400дөй адам иш менен камсыз болушкан. Кызматкерлердин басымдуу бөлүгү Талас облусунун тургундары. Компания 2021-жылдын март айында алтынды өндүрүп баштаган. «Альянс Алтын» ЖЧКсы түзулгөндөн тартып 2023-жылдын июнь айына карата мамлекетке 12 миллиард сомго жакын каражат которгон. Анын ичинде өндүрүлгөн продукцияны сатуудан түшкөн каражаттын суммасы 8 миллиард сомду түздү.